Atatürk Köşkü

Trabzon'un Soğuksu Mahallesi'nde yer alan Atatürk Köşkü, şehrin en önemli tarihî yapılarından biridir. Yapı, 1905 yılında arazisi satın alınan ve 1906 yılında inşasına başlanan bir sayfiye köşkü olarak ortaya çıkmış, yaklaşık 1910 yılında tamamlanmıştır. Köşkün sahibi, Trabzon'da ticaret yapan Rum asıllı banker ve tüccar Konstantin Kabayanidis'tir. Yapı, dönemin Avrupa mimarisinden etkiler taşıyan Art Nouveau üslubunun Anadolu'daki dikkat çekici örneklerinden biri kabul edilmektedir.

Lozan Antlaşması sonrasında mübadele kapsamında devlet mülkiyetine geçen köşk, Mustafa Kemal Atatürk'ün 1924 yılında Trabzon'u ziyaret ettiği sırada dikkatini çekmiş ve büyük beğenisini kazanmıştır. Trabzon halkı daha sonra yapıyı Atatürk'e hediye etme kararı almış, tapu işlemleri 1931 yılında tamamlanarak köşk Atatürk'ün adına tescil edilmiştir.

Atatürk, Trabzon ziyaretlerinde bu köşkü kullanmış; özellikle 10-12 Haziran 1937 tarihleri arasındaki son Trabzon ziyaretinde burada konaklamıştır. Türk siyasi tarihinin önemli olaylarından biri de bu köşkte yaşanmıştır. Atatürk, 11 Haziran 1937 gecesi sahip olduğu mal varlığını Türk milletine bağışlama kararını burada almış ve ilgili işlemlerin başlatılması için talimat vermiştir. Bu nedenle Atatürk Köşkü yalnızca mimari değeriyle değil, Cumhuriyet tarihindeki sembolik önemiyle de öne çıkmaktadır.

Atatürk'ün vefatından sonra köşk Trabzon Belediyesi tarafından kamulaştırılmış ve 1943 yılında müze olarak ziyarete açılmıştır. Günümüzde Atatürk'ün kullandığı eşyalar, çalışma odası, yatak odası ve döneme ait birçok belge burada sergilenmektedir. Atatürk Köşkü, Trabzon'un en çok ziyaret edilen tarihî mekânlarından biri olmayı sürdürmektedir.