Trabzon–Erzurum ticaret hattının Osmanlı iç ekonomisindeki rolü

Trabzon Limanı ile Erzurum üzerinden İran’a uzanan ticaret hattı, 19. yüzyılda Osmanlı iç ekonomisinin en önemli doğu-batı bağlantılarından birini oluşturuyordu. Bu hat, Karadeniz üzerinden gelen Avrupa mallarının iç bölgelere ve İran pazarına taşınmasını sağlarken; karşılığında doğudan gelen ipek, halı ve çeşitli hammaddeler Trabzon üzerinden dış pazarlara ulaştırılıyordu. Özellikle bu güzergâhın güvenliği ve sürekliliği, Osmanlı yönetimi için ekonomik olduğu kadar stratejik bir önem taşıyordu. Trabzon’un bu ağ içindeki rolü, şehri yalnızca bir liman kenti olmaktan çıkarıp, uluslararası ticaretin iç bölgelere açılan kapısı hâline getirmiştir. Bu ticaret hattı sayesinde şehirde tüccar sınıfı güçlenmiş, konaklama, taşımacılık ve finans gibi yan sektörler de gelişmiştir.