Trabzon’da göç ve demografik dönüşüm, nüfus kaybı üzerinden değil, hareketlilik, dağılım ve yeniden bağlanma üzerinden okunması gereken bir süreçtir; şehir, sürekli dışarıya nüfus veren ancak bu nüfusla bağını koparmayan, aksine onu sosyal, ekonomik ve kültürel ağlar aracılığıyla kendine bağlı tutan bir yapı sergiler. Bu nedenle Trabzon’un demografik gerçekliği, yalnızca şehir sınırları içinde yaşayan nüfusla değil, şehir dışında yaşayan Trabzonluların oluşturduğu geniş toplumsal alanla birlikte değerlendirilmelidir. Göç, şehir için bir zayıflama değil, farklı coğrafyalara yayılan bir varlık biçimi üretirken, aynı zamanda yerel nüfusun yaşlanması ve üretim kapasitesinin daralması gibi yapısal sorunları da beraberinde getirir. Sonuç olarak Trabzon’da demografik dönüşüm, çelişkili fakat birbirini tamamlayan dinamiklerin bir arada işlediği, sürekli hareket hâlindeki bir yapı olarak ortaya çıkar.