Ayasofya Mahallesi, Trabzon Ayasofyası çevresinde gelişen tarihsel yerleşim alanlarından biridir. Bölge, Bizans döneminden itibaren dinî ve kültürel merkez özelliği taşımıştır. Osmanlı döneminde farklı işlevlerle kullanılan mahalle, Cumhuriyet döneminde tarihsel miras alanı kimliğiyle öne çıkmıştır. Günümüzde Trabzon’un çok katmanlı tarihini yansıtan mahallelerden biri olarak değerlendirilmektedir.